Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin

Komunikat po Komisji AGRI z dnia 24 lutego 2021 r.

Przedstawiamy komunikat prasowy z dnia 24 lutego 2021 r. z posiedzenia Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi Parlamentu Europejskiego.

Tematy główne:

  • Wymiana poglądów z Wolfgangiem Burtscherem, dyrektorem generalnym Dyrekcji Generalnej ds. Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich (AGRI), na temat programu prac w zakresie unijnej polityki promowania produkcji rolno-spożywczej na 2021 r. i zbliżającego się przeglądu polityki.
  • Badanie pt. „Wyzwania i szanse związane z porzucaniem gruntów rolnych po 2020 r.” – wystąpienie dr. Bernda SCHUHA (ÖIR – Austriacki Instytut Studiów Regionalnych i Planowania Przestrzennego, Austria) oraz dr. Thomasa DAXA (Federalny Instytut Ekonomii Rolnictwa, Badań Wsi i Górnictwa (BAB), Austria). Badanie na wniosek komisji AGRI, wykonane na zlecenie i pod kierownictwem Departamentu Tematycznego B.
  • Sprawozdanie z negocjacji międzyinstytucjonalnych: rozporządzenie ws. planów strategicznych [COM (2018) 392].

W dniu 24 lutego odbyło się posiedzenie Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi (AGRI) Parlamentu Europejskiego. Głównymi tematami była unijna polityka promowania produkcji rolno-spożywczej na 2021 r. i badanie Departamentu Tematycznego B pt. „Wyzwania i szanse związane z porzucaniem gruntów rolnych po 2020 r.”.

W ramach rocznego programu prac na 2021 r. na promocję unijnych produktów rolno-spożywczych w UE i poza nią w 2021 r. przeznaczono łącznie 182,9 mln EUR. Polityka promocji kładzie szczególny nacisk na metody produkcji bezpośrednio wspierające cele Europejskiego Zielonego Ładu, poprzez wsparcie dla produktów ekologicznych, owoców i warzyw oraz zrównoważonego rolnictwa. Polityka UE w zakresie promocji produktów rolno-spożywczych ma na celu zwiększenie konkurencyjności sektora poprzez wykorzystanie rozwoju światowych rynków rolno-spożywczych i podnoszenie świadomości na temat wysokich standardów stosowanych w rolnictwie UE, w tym w zakresie jakości i zrównoważonego rozwoju. Nowe ramy polityki promocyjnej zostaną wprowadzone w przyszłym roku, jak przewidziano w strategii „Od pola do stołu”.

Wielu posłów zgłosiło jednak obawy, podnosząc, że wsparcie dla produktów ekologicznych może zaburzyć równowagę w sektorze i doprowadzić do utraty dochodów rolników zajmujących się rolnictwem konwencjonalnym.

Poseł Krzysztof Jurgiel podniósł dwie sprawy:

  1. Stwierdził, że kwota 86 mln EUR na rolnictwo ekologiczne z ogólnej puli 182 mln EUR na promocję w 2021 roku jest za wysoka. Kwota na rolnictwo ekologiczne może być zwiększana wraz z wzrostem powierzchni gruntów ekologicznych do 25%, jednak w obecnej wysokości może ona negatywnie wpłynąć na rolników prowadzących gospodarstwa nieklasyfikowane jako ekologiczne. Mięso czerwone i mleko również powinny być promowane, jako że w Europie Wschodniej, w tym w Polsce, stanowią znaczną część produkcji.
  2. Jeśli chodzi o kraje wybrane jako priorytetowe do przeprowadzania kampanii poza UE, na jedno państwo przypada ok. 1 mln euro. Wśród tych krajów znajduje się np. Japonia, Kanada, Meksyk. Dlaczego nie ma w tym gronie Chin, niektórych krajów Afryki czy Ameryki Południowej? Czy ta promocja jest skoordynowana z krajowymi programami promocji? Jaka jest struktura wydatków, jeśli chodzi o poszczególne państwa?

Po południu odbyła się natomiast prezentacja badania pt. „Wyzwania i szanse związane z porzucaniem gruntów rolnych po 2020 r.” zleconego przez Komisję AGRI ekspertom Parlamentu Europejskiego. Porzucanie gruntów rolnych pozostaje ważnym wyzwaniem dla UE i w różny sposób wpływa na poszczególne kraje i regiony, prowadząc do skutków nieodwracalnych pod względem społecznym i ekologicznym. Obecnie około 30% (czyli ok. 56 milionów ha) gruntów rolnych w UE narażonych jest na ryzyko porzucenia. Szacuje się, że do 2030 roku może zostać porzuconych około 5 milionów ha ziemi rolnej, czyli 2,9% obecnej powierzchni użytków rolnych.

Według badania warunki w rolnictwie mogą zostać poprawione dzięki dodatkowej edukacji i programom treningowym dla rolników oraz przez poprawę bezpieczeństwa finansowego, zmniejszenie progu finansowego dla drobnych producentów rolnych oraz poprawę warunków dostępu do gruntów rolnych. W Polsce regionem szczególnie narażonym na exodus rolny są ziemie wschodnie, m.in. region Podlasia.

Głos podczas wymiany poglądów na temat tego badania zabrał poseł Krzysztof Jurgiel, zgłaszając następujące postulaty:

  • Jednym z przypadków opisywanych w badaniu jest mój region, województwo podlaskie, które zgodnie z opracowaniem jest jednym z regionów najbardziej narażonych na zaniechanie uprawy gruntów rolnych w Polsce, co powoduje tworzenie się obszarów naturalnych i zwiększa udział obszarów nieproduktywnych.

Powinniśmy przedstawić zatem następujące rozwiązania:

  1. Wspólna polityka rolna przewiduje różne instrumenty wynikające z rozporządzenia o krajowych planach strategicznych i to jest szansa, by ten problem rozwiązywać.
  2. Do końca czerwca Komisja Europejska ma przedstawić komunikat dotyczący rozwoju obszarów wiejskich, w którym będą zawarte propozycje rozwiązań tych tematów.

W Polsce podjęliśmy działania poprzez plany miejscowe, w ramach których mają funkcjonować tzw. plany urządzeniowo-rolne będące prawem miejscowym. W tych planach przedstawione byłyby:

  • uwarunkowania przestrzenne rozwoju,
  • uwarunkowania związane ze zmianami klimatycznymi,
  • kształtowanie krajobrazu i ochrony przyrody,
  • uwarunkowania infrastrukturalne i kulturowe.

Te elementy powinny znaleźć się w przyszłym prawie dotyczącym rozwoju obszarów wiejskich.

Ostatnim punktem agendy było sprawozdanie posła Petera Jahra z negocjacji międzyinstytucjonalnych (trylogów). Podczas ostatniego spotkania współprawdawców omówiono drugi blok negocjacyjny rozporządzenia (nowy model realizacji WPR) oraz rozpoczęto rozmowy nad blokiem piątym (płatności bezpośrednie). Nie udało się osiągnąć porozumienia co do kwestii aktywnego rolnika, jednak zarówno Komisja Europejska, jak i Rada wyrażają wolę ukończenia negocjacji zgodnie z harmonogramem (w pierwszej połowie 2021 roku).

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Skip to content